Peter Prensibi

Peter Prensibi

Dr. L.J. Peter & R. Hull - Bedir Yayınları

Bu özet 19.12.2016 tarihinde İstanbul Ticaret Üniversitesi Genel Sekreter Yardımcısı Adnan ECEVİŞ tarafından çıkarılmıştır.

Vazgeçebilmekti aslında insana kazandıran. Son yükselebildiği yerde vazgeçebilseydi Hz Adem, kalacaktı sonsuz Cennetin en güzel köşesinde. Çıktığı ulvi nokta, onun baş edemeyeceği efsaneler yaşamasına neden oldu. Vazgeçemedi yükselme sevdasından. Ve düştü. Kainatın sonsuzluğuna. O günden bugüne ve belki de yarına insanoğlunun kaderinde de bu yazıyor. Hep daha iyisine ulaşmaya çalışırken var olduğundan da olması, mutlu olamaması, vazgeçmek zenginliği dururken kaybetme yoksulluğuna düşmesi.

Tüm bu çerçeveyi iş felsefesi mantığında ele alan yazar, “Ehliyetsizlik” olarak tanımladığı prensip ile ele alarak bunun muhtelif tezahürlerini kalem almıştır. Bir müstahdemin kendisinden bekleneni yapmaktan aciz olduğu bir hiyerarşik yaklaşım olarak tanımlanan “Ehliyetsizlik” bugünün iş dünyasında yüzlerce örnekle dolu olduğu aktarılmakta.
Vaka örnekleri ile anlatılmaya çalışılan prensibin, birçok meslek gurubunda sıklıkla rastlandığından söz edilen kitapta, aslında başarılı olunan noktada bir üst makama geçmek isteyen ya ad zorla getirilen insanların ve karar vericilerin, beklenen performansın ortaya konamaması nedeni ile umutsuz ve kesin bir çaresizliğe mahkum oldukları anlatılmakta.

Sürekli saadetin ancak nihai terfiden kaçınılarak, ilerleyişinin belirli bir noktasında “Yukarıdaki Adam” olmaktan vazgeçmekle mümkün olacağın vurgulayarak bunu “Statik adam tekniği” olarak tanımlayarak, nihai kifayetsizliğe düşmemek ve var olanın da kaybedilmemesi için çözüm yolları da aktarılmakta. Buna göre, bir üst mevkiye adım atma noktasında vazgeçebilmenin de muhtelif yolları olduğu bunlardan birinin de “Yaratıcı Ehliyetsizlik” olduğu ve bunun da, arzu edilmeyen bir terfi teklifinden kaçınmak için gösterilen sahte bir tavır olarak nitelendirmekte, kimi zaman mükemmel işler çıkaran insanların basit ve sıradan ihmaller ile kendilerinden üst amirlerinin vazgeçmelerini sağlamak amaçlı takınılan davranış tekniği olarak anlatılmakta.

İş hayatında rastlanan bu prensibin aslında insanoğlunun yaratılıştan geleceğe tarihinde de rastlanan bir model olarak anlatılan Peter Prensibi, gelecekte olumsuz şeylerin olabileceğini düşünerek iyi şeyler yapmaya sevk ettiği için “olumsuz düşünce gücünün bizi hayat ehliyetsizliği seviyesine tırmanmaktan ve dolayısı ile dünyanın tahribinden kaçınmakta insanoğluna yardımcı olacağından söz edilerek, “Eğer olumsuz düşünce aratıcı ehliyetsizliği kullanacak ve böylece son adımı atmaktan kaçınacak olursak insanlığın, hayatta kalma ihtimali kuvvetlenecektir.” der ve bu yaklaşımı “Peter koruyucuları marazi terfileri önler!” tekniği ile özetlemeye çalışır.
Kitabı okumamda bana önderlik eden, yöneticilik, iş başarısı ve çalışma hayatındaki cömert karakteri ile bana bir “yönetici abi” modeli örneği olan Hüseyin Bayraktar Bey’e de sonsuz teşekkürlerimi sunuyorum.

**Peter Prensibinde bazı teknik ve yaklaşım modelleri:
Geçmiş Zaman Kompleksi: Bugünün hissi bir şekilde küçümsenmesi ve mazide kalmış şeylerin yüceltilmesi.
Kahkahalı Atalet: Çalışmak yerine fıkra anlatmak.
Sezar Transferi: Muayyen bir fiziki özellik ile ilgili mantıksız bir peşin hüküm.
Zorlayıcı Ehliyetsizlik: Zirvedeki ehliyetlilerin içinde bulundukları durum.
Müsavatçılık: “Peter Prensibi”nin en serbest ve en hızlı harekat imkanı sağlayan sosyal sistem.
Hiyerarşik Dökülme: Üstün derecede ehliyetlilerin ve aşırı ehliyetsizlilerin elenmesi.
Hiperkaninofobi Kompleksi: Bir astın kuvvetli liderlik kabiliyeti gösterdiğinde üstlerin duydukları korku.
Ehliyet Seviyesi: Bir müstahdemin az çok kendisinden bekleneni yaptığı hiyerarşik pozisyon.
Papiromani: Kağıt birikim ile ilgili bir saplantı davranışı.
Peter Prensibi:** Bir hiyerarşide her müstahdem kendi ehliyetsizlik seviyesine yükselmek eğilimdedir.

YAZARLAR HAKKINDA

LAURENCE j. PETER Kanada'da doğdu ve Washington Eyalet Üniversitesi'ni bitirdi. Öğretmen, idareci, okul psikoloğu, hapishane eğitmeni, danışman ve üniversite profesörü olarak geniş bir tecrübeye sahip olan Peter, mesleki gazete ve dergilere otuzdan fazla makale ve bir de kitap yazmıştır: Prescriptive Teaching (1965). Şimdi Eğitim Asosiye Profesörü, Evelyn Frieden Preskriptif Öğretim merkezi Müdürü ve Güney Karolina Üniversitesi Ruh Sağlığı Bozuk Çocuklar için düzenlenen programlar koordinatörüdür.

RAYMOND HULL, bir İngiliz Metodist papazının oğludur. 1947'den beri İngiliz Kolombiya'sında yaşamaktadır. Otuz Tv ve tiyatro oyunu sahnelenmiş, dört tiyatro oyunu ise basılmıştır. Makaleleri PUNCH, MACLEANS ve ESQUİRE gibi dergilerde yayınlanmıştır.

Empatik İnsan Kaynakları ve Danışmanlık PixelTürk Web Tasarım